Op zondag 23 augustus, de International Day for the Remembrance of the Slave Trade and its Abolition, is op Aruba, Bonaire en Curaçao gelijktijdig de vernieuwde expositie ‘NOS: Kaminda Pasado i Presente ta topa’ geopend.
Met de vernieuwde tentoonstelling brengt het Herdenkingscomité Slavernijverleden de verhalen van mensen die zich op de zes Caribische eilanden binnen het Koninkrijk verzetten tegen slavernij en onderdrukking nadrukkelijker voor het voetlicht. Op een later moment wordt de vernieuwde expositie ook geopend op Sint Maarten, Saba en Sint Eustatius.
De vernieuwing van ‘NOS: Kaminda Pasado i Presente ta topa’ legt een sterker accent op resistance: de mensen die, lang voordat de slavernij formeel werd afgeschaft, op verschillende manieren hun vrijheid, waardigheid en menselijkheid opeisten. Daarmee vertelt de tentoonstelling het slavernijverleden niet uitsluitend vanuit onderdrukking en onvrijheid, maar juist ook vanuit verzet, moed en de voortdurende strijd voor vrijheid.
Verhalen van verzet van de zes eilanden
In de vernieuwde expositie worden verschillende heroes of resistance uit de geschiedenis van de eilanden uitgelicht. Onder hen bevinden zich The Saba 14, Maria, Flora, Tula, Thico, Martis di Catalina Janga, One-Tete Lokhay en Thomas Dupersoy.
Bijzondere aandacht is besteed aan de rol van vrouwen in het verzet tegen slavernij en koloniale onderdrukking. Hun verhalen zijn lange tijd minder zichtbaar geweest, terwijl ook vrouwen actief leidinggaven aan opstanden, vluchtten, anderen mobiliseerden en op verschillende manieren weigerden zich neer te leggen bij het systeem van slavernij.
De tentoonstelling bestaat uit verschillende visuele canvassen die deze verhalen tot leven brengen. Via QR-codes bij de expositie kunnen bezoekers daarnaast video’s bekijken waarin verder wordt ingegaan op de geschiedenis en betekenis van de verschillende personen en gebeurtenissen.
Tula centraal tijdens opening op Curaçao
Op Curaçao vond de opening plaats tijdens ‘Heroes of Freedom: A Heritage Experience’ in het kantoor van het Herdenkingscomité Slavernijverleden in Otrobanda.
Onderdeel van de avond was de première van een nieuwe documentaire over Tula, gemaakt door filmmaker German Gruber Jr. in opdracht van het Herdenkingscomité Slavernijverleden. In de documentaire van circa 45 minuten komen verschillende kenners van het slavernijverleden en het leven van Tula aan het woord.
Centraal staat de strijd die Tula op 17 augustus 1795 samen met vele anderen begon. De opstand groeide uit tot de grootste vrijheidsopstand in de geschiedenis van de Nederlandse Cariben. Ongeveer 2.000 mensen sloten zich uiteindelijk bij de beweging aan. Tula’s strijd voor vrijheid en menselijke waardigheid groeide uit tot een blijvend symbool van verzet.
Aansluitend op de documentaire vond een Bou’i Pal’i Tamarein plaats. Tijdens deze dialoogsessie gingen aanwezigen met elkaar in gesprek over de strijd die Tula heeft geleverd, zijn betekenis voor Curaçao en de rest van het Koninkrijk en de manier waarop zijn nalatenschap ook vandaag nog doorwerkt.
Van slavernij naar vrijheid en verder
‘NOS: Kaminda Pasado i Presente ta topa’ plaatst de verhalen van verzet binnen een bredere historische lijn. De tentoonstelling staat niet alleen stil bij de periode van slavernij en de formele afschaffing daarvan in 1863, maar laat ook zien dat de strijd voor daadwerkelijke vrijheid, gelijkwaardigheid en zelfbeschikking daarna doorging.
Daarmee nodigt de expositie bezoekers uit om anders naar het slavernijverleden te kijken: niet alleen naar wat mensen is aangedaan, maar ook naar de manieren waarop zij zich verzetten, vrijheid opeisten en daarmee de weg hielpen vrijmaken voor volgende generaties.
23 augustus
De gezamenlijke opening op Aruba, Bonaire en Curaçao vond bewust plaats op 23 augustus, de International Day for the Remembrance of the Slave Trade and its Abolition. Deze internationale herdenkingsdag staat in het teken van de geschiedenis van de trans-Atlantische slavenhandel, het verzet daartegen en de strijd die uiteindelijk leidde tot de afschaffing van de slavernij.
Met de gelijktijdige opening op drie eilanden en de latere openingen op Sint Maarten, Saba en Sint Eustatius wil het Herdenkingscomité Slavernijverleden de verhalen van verzet uit de verschillende delen van het Koninkrijk met elkaar verbinden en toegankelijk maken voor een breed publiek.
Expositie gratis te bezoeken
Op Curaçao is ‘NOS: Kaminda Pasado i Presente ta topa’ te bezoeken bij het Herdenkingscomité Slavernijverleden aan de Bèlvedèrestraat 43–45 in Otrobanda. Op Bonaire is de expositie in de openbare bibliotheek te zien en op Aruba bij het Archivo Nacional di Aruba.
Toegang is gratis.
