Kiezers op Sint Eustatius gaan op woensdag 17 maart 2027 naar de stembus om leden te kiezen voor de Eilandsraad en het Kiescollege.
De twee verkiezingen vinden op dezelfde dag plaats, maar dienen verschillende doelen en hanteren verschillende kiesrechtvereisten. De Eilandsraadverkiezing bepaalt wie de inwoners vertegenwoordigt in het lokale bestuur van Statia, terwijl de Kiescollegeverkiezing kiesgerechtigde Nederlanders op het eiland een indirecte stem geeft in de samenstelling van de Eerste Kamer.
De Eilandsraad is het gekozen vertegenwoordigende orgaan van Statia. De leden houden zich bezig met zaken die het eiland aangaan, waaronder de lokale begroting, infrastructuur, huisvesting, openbare voorzieningen, economische ontwikkeling, het milieu en andere domeinen van het lokale bestuur. Voor de verkiezing van 2027 wordt het aantal zetels in de Eilandsraad uitgebreid van vijf naar zeven. De zeven gekozen leden zitting nemen voor een zittingstermijn van vier jaar, van 2027 tot 2031.
Om te mogen stemmen voor de Eilandsraad moet iemand op de verkiezingsdag 18 jaar of ouder zijn en ingezetene zijn van Sint Eustatius op de dag van de kandidaatstelling, 1 februari 2027. Niet-Nederlanders mogen ook stemmen voor de Eilandsraad, mits zij ten minste vijf jaar rechtmatig in Nederland/het Koninkrijk hebben gewoond. De Nederlandse nationaliteit is dus geen vereiste om te stemmen bij de Eilandsraadverkiezing.
Het Kiescollege heeft een andere rol en andere kiesrechtvereisten. Deelname aan de Kiescollegeverkiezing is voorbehouden aan kiesgerechtigde Nederlanders. Inwoners die kiesgerechtigd zijn, kiezen de leden van het Kiescollege, die vervolgens deelnemen aan de verkiezing van de Eerste Kamer.
In de praktijk stemmen kiezers niet rechtstreeks op leden van de Eerste Kamer. Kiesgerechtigde Nederlandse kiezers kiezen de leden van het Kiescollege van Statia, die vervolgens hun stem uitbrengen bij de Eerste Kamerverkiezing. De Eerste Kamer beoordeelt landelijke wetgeving die ook betrekking kan hebben op Statia, waaronder zaken rond belastingen, sociale zekerheid, gezondheidszorg, onderwijs, drinkwater en elektriciteit, justitie en openbaar bestuur.
De stembureaus op Statia zijn op de verkiezingsdag geopend van 07:30 uur tot 21:00 uur lokale tijd. Kiesgerechtigden ontvangen uiterlijk 14 dagen voor de verkiezingen hun stempas op hun woonadres. De stempas kan in elk stembureau op het eiland worden gebruikt.
De komende maanden gaan de voorbereidingen voor de verkiezingen door, waaronder de registratie van politieke organisaties en de kandidaatstelling.
Nieuwe politieke organisaties die voor de verkiezingen van 2027 een partijnaam willen registreren (officieel een aanduiding genoemd), moeten hun registratieverzoek uiterlijk op maandag 21 december 2026 indienen. Een partijnaam die is geregistreerd voor de Eilandsraadverkiezing kan onder de geldende regels ook gelden voor de Kiescollegeverkiezing.
De registratie van een partijnaam betekent niet automatisch dat een politieke partij aan de verkiezingen zal deelnemen. Alle partijen die willen deelnemen, moeten een geldige kandidatenlijst indienen. De formele dag van kandidaatstelling is maandag 1 februari 2027. Vanaf 11 januari 2027 zijn de vereiste formulieren en informatie voor de kandidaatstelling beschikbaar.
Het bestuur van Statia zal de komende maanden meer informatie publiceren over het verkiezingsproces, de registratie van politieke partijen, de kandidaatstelling, het kiesrecht, de stempassen, de stembureaus en wat inwoners moeten weten voor de verkiezingsdag
