Een recent incident of calamiteit in een verzorgingshuis in Tanki Leendert, waarbij het leven van een oudere in ernstig gevaar werd gebracht, heeft een golf van bezorgdheid teweeggebracht in de gemeenschap op Aruba, en leidde zelfs tot diskwalificatie van het beleid van het verzorgingshuis. Deze calamiteit, die de veiligheid van de bewoners direct in gevaar bracht, bracht een structureel probleem aan het licht, namelijk de riskante combinatie van kwetsbare ouderen samen met iemand die lijdt aan een ernstige verslaving, wat mogelijk een plotselinge agressieve aanval heeft veroorzaakt. De genoemde gebeurtenis is een bewijs van een gebrek aan capaciteit en structurele instrumenten bij de directie van dit verzorgingshuis om de veiligheid van haar patiënten op een verantwoorde manier te beheren.
Familieleden van de bewoners en de gemeenschap in het algemeen eisen onmiddellijk antwoord over hoe een situatie van deze omvang kon escaleren, en vragen zich af: “Wat in vredesnaam doet een persoon met verslavingsproblemen samen met (kwetsbare) ouderen als patiënt?” Ook wordt gevraagd of deze verslaafde mogelijk zijn medicatie en/of drugs of de medicatie van een andere patiënt heeft gecombineerd, wat zijn abrupte agressie zou kunnen hebben veroorzaakt. Kortom, er zijn veel onbeantwoorde vragen.
Reguliere verzorgingshuizen zijn ontworpen om een rustige, vreedzame omgeving te bieden met preventieve of onderhoudende medische zorg voor onze ouderen. Het introduceren van een persoon met de ene of de andere ernstige verslaving in dezelfde ruimte, zonder het juiste personeel en de adequate infrastructuur, is een recept voor een ramp. Het gebrek aan gespecialiseerde begeleiding resulteert in situaties waarin de oudere, die zich in een kwetsbare positie bevindt, wordt blootgesteld aan spanning, onveiligheid en het gevaar van fysieke mishandeling, evenals emotionele/psychologische mishandeling. Dit zal op zijn beurt zeker van invloed zijn op de mentale toestand van de bewoners van dit verzorgingshuis, die ook professioneel moeten worden opgevangen, bij voorkeur niet met meer medicijnen bovenop de hoeveelheid die de patiënt al gebruikt.
1. Gebrek aan capaciteit en verantwoord zorgbeheer
De calamiteit in Tanki Leendert onderstreept de dringende noodzaak voor de Minister van Volksgezondheid, Sociale Zaken, Ouderenzorg en Verslavingsbeleid en diens departementen en de directie van het verzorgingshuis zelf om hun beleid te herevalueren. Los van het gebrek aan gekwalificeerd personeel om verslavingscrisissen aan te pakken, is het gebrek aan professionalisme overduidelijk. Een regulier verzorgingshuis kan en mag niet fungeren als revalidatiecentrum of crisiscentrum voor geestelijke gezondheidszorg zonder de vereiste certificering en veiligheidsmaatregelen.
Eis tot onmiddellijke actie
Dit incident moet dienen als een punt van maximale urgentie voor dit ministerie en de bevoegde autoriteiten op Aruba. Het is imperatief om:
*De twee typen zorg van elkaar te scheiden: Het is niet toegestaan om patiënten met intensieve behoeften te mengen met fittere patiënten. Dit creëert een structurele onveiligheid onder de bewoners.
*Strikte protocollen te implementeren: Stel zeer duidelijke richtlijnen op over wie wel en niet mag worden toegelaten om te werken in een verzorgingshuis voor ouderen.
*De veiligheid beter te evalueren: De overheid moet de capaciteit van de directie van alle verzorgingshuizen controleren om te garanderen dat een dergelijke situatie zich nooit meer voordoet.
Sinds 2012 is Stichting Alzheimer Aruba (F.A.A.) actief op het gebied van Ouderenmishandeling. In dit kader lanceerde zij het Project “ZEG NEE TEGEN OUDERENMISHANDELING” met het motto “NO EXCUSE FOR ELDER ABUSE!”. Er gaat geen week voorbij zonder dat F.A.A. klachten over misbruik ontvangt of hiervan op de hoogte wordt gesteld. Binnen deze groep zijn er ook mensen die angst uiten om naar voren te treden wanneer zij als patiënt worden misbruikt of verwaarloosd, uit angst voor bijvoorbeeld represailles, bedreigingen, enz., om hetzelfde of erger mee te maken door toedoen van een professional.
De angst en woede die ook op social media worden geuit, wijzen in de richting dat het tijd is geworden om ontevredenheid te tonen en van zich te laten horen tegen misbruik gepleegd tegen ouderen, en een stem te geven aan degenen die in stilte lijden.
Recht op optimale zorg:
Elke oudere verdient een waardig en kwalitatief leven, met adequate voeding voor zijn gezondheid en een respectvolle behandeling. De reden hiervoor is dat zij de samenleving hebben opgebouwd waarvan de gemeenschap vandaag kan genieten. De meeste ouderen hebben al hun inspanningen geleverd om het heutige Aruba te helpen bouwen, hebben belasting betaald, onze jeugd opgevoed, en (velen van hen) hebben het beetje dat ze konden sparen opzijgezet om voor morgen iets te hebben om aan hun kinderen na te laten. Daarom is het de plicht van een verantwoordelijke regering om de mensenrechten van elke burger na te leven en te respecteren, en te waken voor een leven in waardigheid en met een goede gezondheid.
Voor hen die naar een verzorgingshuis moeten gaan, moet de taak van de overheid zijn om te voldoen aan de verplichting en verantwoordelijkheid van hoe verzorgingshuizen worden geëxploiteerd, conform wettelijk geproclameerde wetten (landsverordening) en de regels van een transparante regering. De overheid zal falen als er geen voldoende en adequate controle is op gebrekkige zorg en ouderenmishandeling.
Belangrijke wetten van de Inspectie Volksgezondheid Aruba (IVA) met betrekking tot verzorgingshuizen:
Er zijn verschillende rapporten gepubliceerd, waaronder: Kwaliteitszorg (LV 2014 nr. 74) en Verzorgingshuizen (LV 2015 nr. 61). Sinds 2017/2018 publiceert de IVA diverse rapporten met betrekking tot de zorg in verzorgingshuizen, bijvoorbeeld: “Eindrapport Langdurige zorg” (2018), “Als zorg levens kost: calamiteiten in verzorgingshuizen” (Rapport Inspectie Volksgezondheid Aruba GEH-2025/2439; Definitief 24 november 2025).
De resultaten van deze rapporten vereisen meer actie en sturing voor een adequaat beleid en opleiding van de medewerkers in verzorgingshuizen. Deze rapporten spreken over de noodzaak om een systeem in te voeren om te leren van de fouten van incidenten/calamiteiten in de praktijk. Hier is het noodzakelijk om met krachtige acties te komen om nalatigheid en ouderenmishandeling effectief te voorkomen.
2. Het is te betreuren dat er in 2026 op Aruba nog steeds te veel incidenten en calamiteiten in de zorg zijn (in verzorgingshuizen, thuis, in het ziekenhuis, etc.) die niet acceptabel zijn en die te maken hebben met misbruik en verwaarloosing van ouderen.
Enkele voorbeelden zijn onder andere: het aantal ouderen dat hun ontevredenheid en wantrouwen uit, dat drastisch blijft stijgen vanwege de grote reden dat er geen noodzakelijke stappen worden ondernomen om de ongecontroleerde groei van verzorgingshuizen met niet-professionele mensen (zonder voldoende kennis over hoe voor een oudere en kwetsbaren te zorgen, hoe medicatie te verstrekken aan patiënten in het verzorgingshuis, etc., etc.) te stoppen.
Wat ontbreekt is de focus op goed gedefinieerde acties (bijvoorbeeld van het S.M.A.R.T.-type: specifiek, meet de voortgang, implementatie, haalbaar, realistisch en tastbaar).
De calamiteit van een paar dagen geleden, met ernstige gevolgen van mishandeling van een oudere die vreest voor zijn leven, heeft ertoe geleid dat de dader is ingesloten om de gebeurtenis te onderzoeken. In de gemeenschap bestaan er vragen over wat de plotselinge gedragsverandering van de dader heeft kunnen veroorzaken (zou dit zijn medicatie in combinatie met drugs kunnen zijn?, etc.). Een andere vraag is: “Wat in vredesnaam doet een verslaafde in een verzorgingshuis voor ouderen?” En ook: Komt er —naast het strafrechtelijk en civiel rechtelijk onderzoek— een intern onderzoek door de IVA en de zorginstantie, zoals beschreven in het bovengenoemde IVA-rapport?
Is de Minister van Volksgezondheid, Sociale Zaken, Ouderenzorg en Verslavingsbeleid en diens departementen verantwoordelijk voor het naleven van wat in de wet staat en de regels voor onder meer verzorgingshuizen en bedrijven (met ongekwalificeerde werknemers die als paddenstoelen uit de grond schieten) en dienovereenkomstig te handelen?
Er zijn ouderen die niet de financiële middelen hebben om de patiënt thuis te houden en de stap (ongewenst) moeten zetten om hun geliefde naar een verzorgingshuis te laten gaan, wetende dat er in die sector veel misbruik en verwaarloosing plaatsvindt, en achterblijven met een schuldgevoel dat ze niet hebben kunnen voldoen aan de wens van een waardige zorg in een vertrouwde en veilige omgeving.
Sterker nog, het zijn juist de patiënten in een “gebrekkig” verzorgingshuis, degenen die afhankelijk zijn van thuiszorgbedrijven en hun families, die geen waardig leven ervaren met de veiligheid van hun geliefde, en die slachtoffer worden van misbruik en verwaarloosing als gevolg van wanbeheer en een tekort aan voldoende gekwalificeerde professionals.
Kortom: De veiligheid en waardigheid van onze ouderen mogen niet op het spel worden gezet door een gebrek aan juridisch en administratief beleid! Daarom is het beleid van de Minister van Volksgezondheid, Sociale Zaken, Ouderenzorg en Verslavingsbeleid en diens departementen (incl. IVA) verantwoordelijk en hebben zij de plicht om te “HANDELEN” en het welzijn te dienen en een optimale kwaliteit van leven en gezondheid te bieden aan elke belastingbetalende burger en ingezetene van Aruba!
Voor reacties op dit artikel: alzheimeraruba@gmail.com