Op 29 augustus jongstleden werd in de Rijksministerraad de Rijkswet Hervormingsorgaan Financiën Aruba (HOFA) goedgekeurd. Voor velen een administratief feit, maar voor ons parlement een bittere verrassing. Want terwijl de Staten van Aruba nog in afwachting waren van antwoorden op hun vragen, had de regering de wet al ingediend in Den Haag.
Dit is geen detail, maar een principiële kwestie. De Staten is het hoogste orgaan van ons land, en juist daarom moet het op cruciale momenten betrokken worden. Zeker bij een rijkswet die diep ingrijpt in onze financiële zelfstandigheid en daarmee in ons zelfbestuur.
Op 4 juli 2025 kregen de Staten een technische briefing over HOFA. De experts die het woord voerden, konden onze vragen niet beantwoorden omdat deze, zo werd gezegd, “nog op bestuurlijk niveau behandeld zouden worden.” Tot vandaag is daarop geen duidelijkheid gekomen. Integendeel: enkele weken later bleek dat de regering al akkoord was gegaan met de Rijkswet. Daarmee is de Staten niet alleen informatie onthouden, maar ook hun grondwettelijke rol ontnomen.
Als fractie hebben wij daarom 15 schriftelijke vragen aan minister Mike Eman gesteld. Wij willen weten welke gesprekken er zijn gevoerd, met wie, en waarom de Staten niet vooraf zijn geïnformeerd. Wij eisen openheid: wie heeft onderhandeld, welke afspraken zijn gemaakt, en waarom heeft de regering op 25 augustus nog de indruk gewekt dat de onderhandelingen gaande waren, terwijl het besluit in de Rijksministerraad al gepland stond?
De kern van de zaak is dit: een rijkswet die ons financieel beleid structureel beïnvloedt, kan en mag niet buiten de Staten om tot stand komen. Onze Staten heeft het recht en de plicht om te controleren, richting te geven en de stem van de Arubaanse bevolking te vertegenwoordigen.
Democratie vraagt om transparantie. En transparantie begint met respect voor de Staten.