Tijdens de tripartiete vergadering die vanochtend plaatsvond, was het hoofdonderwerp de evaluatie van het ‘Landspakket’. De resultaten van deze evaluatie, geanalyseerd door een onafhankelijke expert, bleken zeer positief te zijn voor Aruba, Curaçao en Sint Maarten. Dit resultaat wordt gezien als een triomf voor de eilanden, die in het verleden voet bij stuk hielden tegen het opleggen van een Rijkswet.
De fractieleider van de PPA geeft aan dat de evaluatie, die inzicht bood in de hervormingen die na de COVID-19-pandemie zijn doorgevoerd, als zeer betrouwbaar is gekwalificeerd vanwege de neutrale blik van de expert. Het rapport bevestigt dat de eilanden de veranderingen structureel doorvoeren om hun financiën en overheidsbestuur te versterken.
Om het huidige succes te begrijpen, moet men teruggaan naar de oorsprong van het Landspakket. Tijdens de pandemiecrisis bood Nederland structurele financiële steun, maar eiste dat deze hervormingen gekoppeld zouden worden aan een Rijkswet. De initiële bedoeling was om dit eerst te introduceren via de Caribische Hervormingsentiteit (CHE) en later via het orgaan COHO (Caribisch Orgaan voor Hervorming en Ontwikkeling).
Dankzij een solide eenheid tussen Aruba, Curaçao en Sint Maarten, en met de steun van het Nederlandse Parlement, werden die voorstellen echter van tafel geveegd. De eilanden kozen ervoor om Artikel 38, eerste lid, van het Statuut toe te passen en gaven de voorkeur aan een onderlinge regeling in plaats van een Rijkswet.
Volgens parlementslid Eduard Pieters hielden alle drie de landen voet bij stuk omdat ze zeiden: “Nee, we willen dit niet in een Rijkswet, we willen dit via een onderlinge regeling.”
Nu, drie jaar na de ondertekening van de onderlinge regeling in 2023, geven de gegevens de eilanden gelijk. De belangrijkste punten die uit de evaluatie naar voren zijn gekomen, zijn:
Eigenaarschap van het proces (Ownership): Aruba, Curaçao en Sint Maarten hebben zelf de controle en de leiding over hun eigen hervormingsprocessen behouden, in plaats van dit over te laten aan een door Nederland opgelegd orgaan.
Succesvolle resultaten: De onafhankelijke evaluatie sluit aan bij de visie die Aruba al had om haar interne beheer en processen te verbeteren.
Economische veerkracht: De hervormingen werden gelijktijdig doorgevoerd op een moment dat Aruba moest terugvechten (bounce back) en haar economie weer moest opbouwen, nadat het wereldwijd een van de zwaarst door de pandemie getroffen landen was.
Een hartelijke felicitatie gaat uit naar het volk van Aruba, in het bijzonder naar de ambtenaren die onvermoeibaar aan deze hervormingen hebben gewerkt. Deze inspanning bewijst dat het overheidsapparaat een goede visie had en hard heeft gewerkt om deze veranderingen tot een succesvolle realiteit te maken.
