Te midden van de huidige discussies over de relatie tussen Aruba en Nederland komen verschillende meningen naar voren die verwijzen naar de politieke geschiedenis van het eiland en de strijd voor autonomie.
Het geuite standpunt benadrukt het belang voor de gemeenschap—vooral voor jongeren, maar ook voor immigranten die zijn komen wonen in een vrij land—om het historische proces te begrijpen dat heeft geleid tot Status Aparte. De werkelijkheid is dat verschillende historische leiders, zoals Shon A. Eman, Juancho Irausquin en Henny Eman, pogingen hebben gedaan om meer autonomie te verkrijgen, maar het uiteindelijke doel niet hebben bereikt. De strijd draaide om het verschil tussen autonomie en Status Aparte.
De strijd werd uiteindelijk geconsolideerd onder het leiderschap van Betico Croes, samen met vakbonden en zijn medestanders, die wordt erkend als een sleutelfiguur in het verkrijgen van Status Aparte voor Aruba. Deze prestatie wordt beschouwd als een historisch moment van groot belang voor de identiteit en autonomie van het land—“Baas in eigen huis.”
Deze huidige opinie uit echter zorgen dat politieke beslissingen van vandaag met betrekking tot de Rijkswet HOFA het resultaat van deze historische strijd in gevaar kunnen brengen. Er bestaat een sterk gevoel dat de offers van het verleden moeten worden gerespecteerd en dat het land zijn autonomie moet beschermen—“Baas in eigen huis.”
Dit onderwerp maakt deel uit van een breder debat binnen de Arubaanse samenleving, waarin geschiedenis, identiteit en actuele beslissingen met elkaar verweven zijn in discussies over de toekomstige richting van het land.