Sint MaartenFeatured

Un St. Mensahe di Minister di Finansa, Marinka Gumbs

Marinka Gumbs

Hasiendo Unidat ta Traha pa Nos Prosperidat Komún

Compañero St. Martiners, habitantenan di nos isla stimá, rumannan.

Feliz Dia di Maarten!

E St. Dia di Maarten 2026, nos ta selebrá mas ku un teritorio sin frontera; nos ta selebrá un spiritu úniko i resiliente ku ta trasendé divishonnan administrativo. E dia aki ta un testimonio di e sabiduria di nos antepasadonan cu a crea un existencia pacífico y comparti. Sinembargo, nos mester hasi nos mes algun pregunta difísil i bisa nos mes algun bèrdat.

Nos unidat ta solamente un símbolo, òf e ta un motor aktivo pa progreso i responsabilidat fiskal? Nos ta biba realmente e unidat ku nos antepasadonan a demostrá den nan bida diario òf ta algu ku nos ta proklamá ritualmente solamente un dia for di e 365 dianan di aña?

Pa hopi tempu kaba, e idea di unidat a ser tratá prinsipalmente komo un herensia kultural òf históriko. Na 2026, enfrentando presionnan economico global y e menasa di inestabilidad climatico, mi ta di opinion cu nos mester eleva e unidad aki den un principio operacional y vinculante pa con nos ta goberna nos isla, con nos ta gasta nos mescos finanzas, y con nos ta inverti nos mescos recursonan. Nos destino ta uno, esaki ta innegabel, pero lamentablemente nos estrategianan financiero na tur dos parti di e isla no ta refleha e realidad aki.

Práktikamente den tur loke nos ta hasi e promé lugá kaminda nos ta buska solushon ta pafó di e isla. Nos no ta mira otro hopi biaha pa wak kon nos por reakshoná huntu, pa wak kon nos por traha huntu, pa wak kon nos por traha huntu. E koperashon entre nos ta leu for di loke e mester ta asta komo bisiñanan no menshoná komo famia.

E Kos di Duplikashon

Mi ta sigur ku tur siudadano, sea ta pagadó di impuesto na Great Bay òf Marigot, ta kompartí e mesun ekspektativanan pa un gobernashon efisiente i servisionan públiko di kalidat haltu. Sinembargo, e realidad ta cu mantene dos administracion completamente separa riba un isla di e tamaño aki ta fundamentalmente ineficiente. Nos ta paga constantemente loke mi ke yama un “imposto riba duplicashon” ⁇ gastando rekursonan pa kumpra, mantené i personalá dos sistema separá ora un sistema koordiná lo tabata sufisiente.

Esnan cu a parti e isla a haci’e pa nan propio interes, lagaendo nos pa duna un lip service na e idea di union y cooperacion specialmente riba e dia special aki. Pues, e aña aki, nos mester proklamá ku e tempu pa koperashon simbóliko a terminá. Awor nos mester integrá e prinsipio di konsulta mutuo i kolaborashon estrikto den nos operashonnan diario. Nos unidat mester ta e base pa logra ekonómia di escala tangibel ku ta redusí e karga riba nos contribuyente i liberá un espasio kritiko di presupuesto pa invershonnan den futuro.

Áreanan Prioritario pa Kooperashon Fiskal
E oportunidadnan mas grandi pa maximiza e ahorro y e eficiencia di costo ta den harmonisacion di e servicionan publico y e infrastructura cu ta sirbi tur residente, independientemente di unda nan ta biba. Mi kier propone tres area inmediato unda esfuerso hunto por duna beneficio fiscal substancial y verificabel pa nos dos administracionnan:

1. Adekushon Konhunto i Maneho di Kadenan di Abasteho
Un di e camindanan mas rapido pa ahusta ta pa medio di nos poder di compra. Na momento di kumpra kosnan esensial – for di komputadó pa nos skolnan te ku produktonan di preis haltu i ekipo médiko spesial pa nos hòspitalnan – aktualmente nos ta operá komo dos entidat chikitu i distinto. Esaki ta resultá ku nos ta paga preisnan mas haltu ku ta nesesario.

Komo resultado di e establesimentu di un Organismo Komún di Kontrata, e dos administracionnan por a pone nan nesesidatnan anual huntu i drenta e merkado komo un sol i mas grandi kumprador. Esaki lo garantisa descuento significativo den volumen, reduci e complejidad di nos cadena di suministro, y baha e costo total di servicionan publico critico manera salud y educacion.
E ahorro aki por ta inmediato i ku por midi, ofresé alivio instantáneo na nos presupuesto nashonal. Despues di tur kos, si empresanan den e sektor privá por hasi esaki, mi ta kere ku nos gobièrnonan tambe mester por hasi esaki.

2. Maneho di Residuonan i Infrastruktura di Medio Ambiente
E desafío di desperdício i e riesgonan finansiero i ambiental relashoná ku esaki ta kisas e ehèmpelnan mas visibel di planifikashon fragmentá. Manteniendo dos infrastruktura distinto di maneho di residuo sólido, ku hopi bia ta kondusí na praktikanan no sostenibel, ta un responsabilidat finansiero extraordinario di término largu pa tur dos banda.

Un enfoque comun – manera creacion di un Waste-to-Energy Unified Facility of Advanced Recycling Facility, goberna pa un autoridad estableci mutuamente – lo permiti nos comparti e gastonan di capital masivo y e costonan operacional continuo.

E invershon úniko i optimizá aki lo remplasá dos sistema dupliká i karu, ku lo spar tantu gobièrnu miónes di dòler den mantenshon, remediashon di depósito di basura i kosto di kumpli ku normanan di medio ambiente durante e próksimo dékada.

3. Resiliencia na Desaster i Asuntunan di Siguridat Públiko
Ora un horcan of un crisis grandi yega, henter e isla ta sufri. Di bèrdat, manera Félix Choisy di memoria inmortal a bisa, e tormenta no ta stòp na frontera. P’esei, preparashon pa desaster mester ta un preokupashon inherente pa henter e isla. Aktualmente, tur dos banda ta invertí hopi den rekursonan di emergensia grandi i karu: rednan di komunikashon speshalisá, suplimentu pa desaster i kosnan similar.

Dor di kompartí e akuerdo i mantenshon di aktivonan di gastu haltu i di uso di frekuensia abou – manera generadónan grandi òf pompanan di kapasidat haltu – nos por a redusí e karga di gastu di kapital riba tur dos tesoreria.
Ademas, un Protocolo Unificado di Maneho di Crisis ta garantisá un desplegamentu mas rápido i efisiente di personal i ekipo den henter e isla, loke ta redusí direktamente e kostonan ekonómiko di tempu di parada i ta akselerá e rekuperashon general, dunando un benefisio fiskal invaluabel na tur dos gobièrnu.

Nos Futuro Komparti

E St. Martin Day, laga nos compromete nos mes pa hasi e unidat ku nos ta selebrá realmente funshoná den nos mihó interes. Nos cooperacion no mester ser mira como un negociacion politico; na mi humilde opinion, e ta un imperativo financiero cu mester ta basa riba un planificacion economico sano y un bon maneho di e fondo publico.

Pa medio di konsulta estrecho, kompartí asuntunan strategikamente i invertí huntu, nos lo reforsá nos resiliensia i sigurá ku kada euro i kada florin gastá lo traha mas duru i mihó pa tur e hendenan di St. Martin.

Kisas e aña aki St. Martin Day ta marca e comienso di nos capitulo mas rentabel y próspero te ainda.

Feliz dia di Sint Maarten pa un i tur.
Press release: Gobièrnu di Sint Maarten

Related posts

E portanan di Casita Geel lo habri un biaha mas pa publico

EA News Author

ATA-Europa haciendo un bon trabou: E ekipo contento cu despues di shete aña un minister di turismo a bishita nan

EA News Author

Minister Maduro di Cultura ta felicita Poeta di Patria sr. John Freddy Montoya

EA News Author

Leave a Comment

Whatsapp Message