BONHATA roept op tot een bredere meting van toeristische waarde. Niet het aantal aankomsten, maar de economische bijdrage per bezoeker.
Bonaire heeft zichzelf een duidelijke toeristische ambitie gesteld: geen massatoerisme, maar hoogwaardige bezoekers die meer economische waarde toevoegen. Die ambitie staat onder druk, en de cijfers van juni 2026 maken dat concreet.
Wat Bonaire zichzelf heeft voorgenomen
De vergelijking met het eigen beleid is veelzeggend. Het eilandbreed gedragen Strategic Tourism Master Plan 2017–2027 kiest nadrukkelijk voor high-value tourism. Niet het maximale aantal bezoekers, maar bezoekers die meer economische waarde toevoegen. Hogere bestedingen, versterking van de hotelsector en verdere ontwikkeling van de Noord-Amerikaanse markt.
Economisch Bureau Amsterdam (EBA) bevestigt die richting in de impactstudie van 2025. Toerisme vertegenwoordigt inmiddels circa 50% van het BBP van Bonaire, 53% van de werkgelegenheid (ongeveer 7.200 banen) en 44% van de lokale belastinginkomsten.
Tegelijkertijd concludeert EBA dat verdere economische groei niet afhankelijk is van méér kamers of meer volume, maar van hogere bezetting van bestaande hotels, meer vermogende bezoekers en een sterkere Noord-Amerikaanse markt. Precies die markt laat nu de sterkste terugval zien.
Signalen vanuit de sector
Hotels melden lagere bezettingsgraden. Restaurants zien rustigere avonden. Duikscholen constateren minder gasten. Autoverhuurders verhuren minder voertuigen. Leveranciers aan de horeca rapporteren duidelijk lagere omzetten. En internationale sales- en distributiepartners melden dat hun boekin-gen naar Bonaire momenteel circa tien procent achterlopen ten opzichte van dezelfde periode vorig jaar. Het zijn niet één branche of een paar individuele ondernemingen die dit signaal afgeven. Het zijn vrijwel alle schakels in de toeristische keten tegelijk.
Wanneer signalen uit vrijwel de gehele toeristische keten dezelfde richting op wijzen, is het logisch om verder te kijken dan alleen het aantal aankomsten.
BONHATA stelt dan ook de vraag: geven de officiële aankomstcijfers nog voldoende inzicht in de werkelijke economische prestaties van de toeristische sector?
Wat de cijfers zeggen
De juni cijfers vertellen meer dan de totale aankomsten alleen. De Amerikaanse markt, van oudsher de hoogst bestedende markt voor Bonaire, daalde met 12%. Het marktaandeel van de VS viel terug van 35 % procent naar 31%.
Tegelijkertijd daalde de hotelbezetting naar 51% in juni, negen procentpunten onder het niveau van vorig jaar. De gemiddelde kamerprijs (ADR) hield stand op $252, maar de RevPAR, de opbrengst per beschikbare kamer, zakte van 150 naar 128 dollar. Een daling van 15%.
Het tweede kwartaal bevestigt hetzelfde patroon: de bezettingsgraad kwam uit op 57% tegenover 61% in 2025. De ADR steeg naar $274, maar de hogere kamerprijs compenseerde de lagere bezetting slechts beperkt. De RevPAR bleef met $157 vrijwel gelijk aan vorig jaar ($156).
De vooruitblik is het meest verontrustend. November 2026 loopt momenteel 15% achter op november 2025 en december circa 10% achter. De sector gaat de tweede helft van 2026 in met een aanzienlijk gat in de boekingen, juist in de maanden die de aanloop vormen naar het hoogseizoen.
Kerngegevens juni 2026 (voorlopig)
Verblijfsbezoekers: 13.387 (−1,6% vs juni 2025) | Amerikaanse markt: 4.163 (−12%) | Hotelbezetting: 51% (vs 60% vorig jaar) | ADR: $252 (vs $248) | RevPAR: $128 (vs $150) | OTB november 2026: −15 procentpunten vs november 2025
De oproep van BONHATA
BONHATA pleit niet voor het ter discussie stellen van de officiële verblijfsbezoekers aantallen. Die blijven een nuttige indicator, maar zijn onvoldoende om te begrijpen hoe de toeristische economie zich werkelijk ontwikkelt. De associatie roept overheid (OLB), TCB en alle betrokken partijen op om de discussie te verbreden. Niet alleen kijken naar hoeveel bezoekers Bonaire bereiken, maar ook hoeveel zij besteden, in welke accommodatievorm zij verblijven, uit welke markt zij komen, hoe lang zij blijven en welke economische waarde zij toevoegen aan de eilandelijke economie.
De echte vraag is niet of Bonaire groeit. De echte vraag is of Bonaire groeit op de manier die zij zichzelf heeft voorgenomen. Want uiteindelijk is niet het aantal toeristen de graadmeter. De echte graadmeter is of toerisme de Bonairiaanse economie sterker maakt en of de welvaart daadwerkelijk terechtkomt bij de mensen voor wie het Tourism Master Plan ooit is geschreven.
Tegelijkertijd maakt BONHATA zich sterk voor herstel van de Noord-Amerikaanse luchtverbindingen, transparantie over de besteding van de toeristenbelasting en een gestructureerde samenwerking met TCB en de overheid op het gebied van marketing en marktdata.