Volgens een nieuw persbericht heeft Vereniging van Tour-Operators (Tour Operators Uni) een concreet natuurprotocol overhandigd aan de overheid, waarmee de UTV- en ATV-sector tot doel heeft verantwoording te nemen voor natuurbehoud. Het voorstel omvat duidelijk gemarkeerde routes, het afsluiten van secundaire wegen die naar kwetsbare gebieden leiden, GPS-monitoring, snelheidslimieten, gidsentrainingen, sancties bij overtredingen en de aanplant van 250 inheemse bomen gedurende drie jaar. De organisatie stelt dat verantwoord toerisme en natuurbehoud samen kunnen gaan, mits de toegang gebaseerd is op feiten, duidelijke regels en effectieve handhaving.
Het persbericht van 30 september volgt op weken van overleg tussen de overheid en de toeristensector over de toekomst van gemotoriseerde toegang tot delen van de noordkust van Aruba. Op 9 september ondertekenden de overheid en verschillende touroperators een protocol dat de weg vrijmaakte voor besprekingen over onderwerpen zoals gereguleerde toegang, definitieve routes, geofencing, monitoring, geluidsnormen, handhaving en sancties. Dat document was uitdrukkelijk nog geen definitieve overeenkomst over welke routes open of gesloten blijven. Het nieuwe voorstel van Vereniging van Tour-Operators gaat aanzienlijk verder wat betreft de praktische uitvoering.
Fysieke afbakening van routes Een van de sleutelcomponenten is de zichtbare markering van toegestane routes. Vereniging van Tour-Operators heeft als doel kwetsbare gebieden te beschermen en secundaire wegen af te sluiten die vanaf bestaande routes naar gevoelig terrein leiden. Hiermee wil de organisatie voorkomen dat voertuigen van de vastgestelde paden afwijken om nieuwe sporen door vegetatie of duinen zu trekken. Dit sluit aan bij een eerder voorstel van de sector om waar mogelijk een corridor van ongeveer zes meter breed aan te houden. De redenering is dat bestuurders heel duidelijk moeten kunnen zien waar zij wel en niet mogen rijden.
GPS en een maximumsnelheid van 40 kilometer per uur Het nieuwe Natuurprotocol voegt hier technische monitoringmaatregelen aan toe. Vereniging van Tour-Operators stelt GPS-monitoring voor, gecombineerd met een algemene maximumsnelheid van 40 kilometer per uur. Volgens het voorstel wordt deze snelheid teruggebracht tot 20 kilometer per uur op onverharde wegen die door woongebieden lopen. Hiermee beoogt de organisatie regels niet alleen op papier vast te leggen, maar naleving ook meetbaar te maken. GPS-gegevens kunnen bijvoorbeeld inzicht bieden in de vraag of een voertuig daadwerkelijk binnen een aangewezen route is gebleven en met welke snelheid er is gereden.
Bedrijven aansprakelijk voor overtredingen Een ander opmerkelijk aspect is de voorgestelde aansprakelijkheid van de bedrijven zelf. Vereniging van Tour-Operators wil dat bedrijven verantwoordelijk worden gehouden voor milieu-overtredingen die binnen de reikwijdte van hun bedrijfsactiviteiten plaatsvinden. Bevoegde autoriteiten zouden boetes en oplopende straffen kunnen opleggen bij regelovertreding. Daarnaast stelt de organisatie gidsentrainingen, duidelijke identificatie van geautoriseerde operators en maatregelen om illegale commerciële tours aan te pakken voor. Volgens het persbericht wil de sector een onderscheid maken tussen gereguleerde professionele activiteiten en commerciële praktijken die buiten het officiële systeem om plaatsvinden.
250 inheemse bomen Het voorstel bevat ook een component voor herstel en compensatie. Vereniging van Tour-Operators is van plan om over een periode van drie jaar in totaal 250 inheemse bomen te planten. Dit zal pas gebeuren na ecologische goedkeuring en in samenwerking met Stichting Natuurbehoud Aruba (Fundacion Conservacion Aruba). Het voorstel vraagt ondersteuning van de overheid voor de benodigde waterinfrastructuur en het bewateren van de jonge aanplant. Het initiatief gaat zodoende verder dan louter de vraag welke wegen toegankelijk blijven; volgens de verklaring wil de sector zich ook actief inzetten voor natuurbehoud.
Locatiebezoek met Herdé en DNM Het nieuwe persbericht verwijst tevens naar het recente locatiebezoek met minister René Herdé en de Dienst Natuur en Milieu (DNM). Over dat bezoek is reeds onafhankelijk gerapporteerd. Vertegenwoordigers van Vereniging van Tour-Operators vergezelden Herdé en DNM-directeur Gisbert Boekhoudt naar Tera Cora om kwetsbare gebieden, nestlocaties van de Shoco (holenuil) en andere milieuzaken ter plaatse te inspecteren. Volgens de berichten betrof het strikt een verkennend bezoek y fueron er destijds geen besluiten genomen over de toekomstige route. Vereniging van Tour-Operators verklaart dat dit soort bezoeken bijzonder waardevol is, omdat wetenschappelijke kennis van natuurexperts zo gecombineerd kan worden met de dagelijkse praktijkervaring van degenen die op de routes werkzaam zijn.
Focus op bestaande zandwegen in het standpunt van de sector De organisatie maakt opnieuw een onderscheid tussen het rijden op bestaande onverharde openbare wegen en off-road rijden. Volgens Vereniging van Tour-Operators is haar standpunt gericht op het verantwoorde gebruik van bestaande openbare zandwegen — routes waarvan operators stellen dat zij er al decennia gebruik van maken. Tegelijkertijd erkent de organisatie dat ook bestaande wegen impact kunnen hebben op natuur en milieu. Consequentijdelijk geeft de verklaring aan dat factoren zoals snelheid, voertuigvolume, frequentie, stof, geluid en de nabijheid van kwetsbare habitats moeten worden geanalyseerd.
Vereniging van Tour-Operators blijft er echter bij dat rijden op een bestaande route iets anders is dan rechtstreeks door vegetatie of duinen rijden, en dat deze activiteiten afzonderlijk moeten worden beoordeeld. De organisatie benadrukt dat roekeloos rijgedrag en schade aan kwetsbare gebieden geen plaats hebben in verantwoord toerisme.
Uitnodiging aan Aruba Birdlife Conservation blijft openstaan Vereniging van Tour-Operators verklaart daarnaast nog steeds de dialoog aan te willen gaan met Aruba Birdlife Conservation (ABC). Volgens het persbericht werd Greg Peterson uitgenodigd voor bijeenkomsten op 4, 15 en 24 september, maar is hij niet verschenen. Op basis van de beschikbare documenten kan Amigoe niet onafhankelijk verifiëren onder welke voorwaarden deze uitnodigingen zijn gedaan, of waarom ABC niet heeft deelgenomen aan die specifieke bijeenkomsten.
Er is echter bevestigd dat ABC afzonderlijke gesprekken met de overheid heeft gevoerd nadat de rechter het land een termijn van vijf weken had verleend om tot een oplossing te komen. Vereniging van Tour-Operators geeft aan haar uitnodiging voor rechtstreeks overleg open te houden.
Van algemene beloftes naar meetbare regels Dit nieuwe voorstel is van belang omdat het eerdere protocol van de overheid voornamelijk onderwerpen voor discussie schetsen. Volgens de organisatie bevat het “Natuurprotocol” van Vereniging van Tour-Operators nu concretere maatregelen: snelheidslimieten, GPS-monitoring, routemarkering, bedrijfsverantwoordelijkheid en natuurherstel. Het is nog niet bekend of de overheid deze voorstellen geheel of gedeeltelijk zal overnemen. Evenmin is vastgesteld of alle onderdelen juridisch en ecologisch haalbaar zijn binnen het kader van het ROPV, de wetgeving inzake natuurbehoud, de status van bestaande wegen en de lopende juridische procedures.
Desalniettemin legt de sector een concreet voorstel neer dat beoordeeld kan worden. De kernboodschap van Vereniging van Tour-Operators is dat zij niet pleit voor minder natuurbescherming, maar juist voor het combineren van bescherming met gereguleerde toegang en duidelijke verantwoordelijkheid. Volgens Marvin Kelly moet uiteindelijk voor iedereen hetzelfde principe gelden: duidelijke grenzen, duidelijke regels en consequenties voor wie ze typt.
