Onlangs hebben verklaringen van minister Gerlien Croes op sociale media grote controverse gewekt in de lokale politieke sfeer. Zij trok daarin de onderhandelingen rondom de Rijkswet in twijfel, evenals de resterende 10% waarover nog overeenstemming moet worden bereikt, waarbij zij stelde dat AVP-FUTURO er niet in is geslaagd om over een niet-bindend Bestuurlijk Akkoord te onderhandelen voordat dit een Rijkswet wordt. De bewindsvrouw wordt er echter aan herinnerd dat het financieel toezicht waar Aruba vandaag de dag onder gebukt gaat, zijn wortels heeft in de partij waarmee zij vandaag de dag samenwerkt binnen AVP-FUTURO.
Een blik terug naar 2015: De geboorte van het toezicht
De huidige discussie rondom de Rijkswet Aruba financieel toezicht (RAft) kan niet los worden gezien van de chronologische geschiedenis van de overheidsfinanciën van ons eiland. Het is belangrijk om te benadrukken dat de Landsverordening financieel toezicht (LAft) in mei 2015 werd ingevoerd, in augustus van hetzelfde jaar gevolgd door de installatie van het College Aruba financieel toezicht (CAft).
Deze besluiten werden genomen tijdens de regeerperiode van de partij AVP, exact hetzelfde politieke gesternte waar minister Gerlien Croes vandaag de dag deel van uitmaakt. Analisten wijzen erop dat dit toezicht het directe gevolg was van het schuldenbeleid dat in die periode werd gevoerd (geldverspilling), wat Nederland dwong om in te grijpen om een betere controle op het geld van het volk te garanderen.
Incongruentie in het politieke discours
De belangrijkste kritiek op de bewindsvrouw is gebaseerd op wat velen beschouwen als een “gebrek aan historisch geheugen” of simpelweg een poging om de aandacht af te leiden van de financiële realiteit. Volgens critici:
- Gedeelde verantwoordelijkheid: Het in twijfel trekken van het ontbreken van een akkoord over de laatste 10% van de Rijkswet wordt gezien als een “hypocriete” zet, vooral omdat de partij die Aruba in deze schuldenpositie heeft gebracht nu degene is die om meer extern toezicht vraagt.
- Het risico om “onwetend over te komen”: In journalistieke en politieke kringen wordt er schande van gesproken dat Croes, als minister en jurist, een dieper begrip zou moeten hebben van de juridische implicaties en de oorsprong van de crisis. “Het is beter om te zwijgen en niet onwetend over te komen,” was het gevoel van enkele tegenstanders die vinden dat de minister het gewicht van haar eigen woorden niet inschat wanneer ze spreekt over een “feestje vieren met het geld van het volk.”
Uitdagingen in de onderhandelingen
Terwijl de bewindsvrouw argumenteert dat Aruba dit toezicht nodig heeft om toekomstige verkwisting te voorkomen en om niet uitgesloten te worden van financiële steun in het geval van een nieuwe pandemie, blijft dit standpunt het middelpunt van formeel debat. Het twistpunt blijft de soevereiniteit van Aruba versus de structurele voorwaarden die Nederland stelt om de schulden te herfinancieren schulden die juist zijn gecumuleerd in de jaren dat het toezicht werd geïntroduceerd.
Voor velen ontbreekt het de positie van minister Gerlien Croes aan politieke ethiek, aangezien zij deel uitmaakt van een politieke stroming die Aruba heeft geleid naar het financieel toezicht dat zij vandaag de dag als een “noodzaak” verdedigt. Het debat over de Rijkswet blijft een gevoelig thema dat de gemoederen voorlopig zal blijven bezighouden.