In een poging om ervoor te zorgen dat de gemeenschap en de werknemers van Aruba goed geïnformeerd zijn, is een groep vakbonden samengekomen om een dringende informatiesessie te houden over de ontwikkelingen rondom de Rijkswet Financieel Toezicht (HOFA) en de Landsverordening (LWHO). De vakbondsgroep trekt de transparantie van de regering in twijfel en benadrukt dat deze besluiten niet louter financiële zaken zijn, maar de essentie van de autonomie van Aruba raken. Het volk moet goed geïnformeerd worden, niet alleen met de kant die de regering wil laten zien, maar met beide kanten van de medaille.
Voorzitter van vakbond FTA, Hose Figaroa, gaf aan dat er de afgelopen tijd veel sessies zijn gegeven aan vakbondsbesturen, zodat zij op de hoogte zijn van de werkelijke inhoud van deze documenten. De voornaamste zorg is dat het volk veel hoort over HOFA en LWHO, maar dat concrete en neutrale informatie ontbreekt—een plicht die de regering niet nakomt.
De vakbonden legden uit dat zij dit niet vanuit een politiek uitgangspunt wilden doen: “Aruba heeft behoefte aan echte informatie en heeft het recht om te weten hoe de situatie er werkelijk voor staat; een verantwoordelijkheid die de regering van Aruba niet nakomt, maar zij verhult informatie en verspreidt desinformatie in besloten kringen met enkel handelaren.”
Volgens voorzitter Figaroa ligt de focus op “vaststaande feiten, op documenten die we kunnen openen en lezen zoals ze zijn.” De bonden lieten weten dat zij niet tegen financieel toezicht zijn, en dat geldt in principe ook niet voor het parlement of het volk, maar zij stellen de manier waarop het in een “jasje” van een Rijkswet wordt gestoken ter discussie. Zij beschouwen dit als een aanval op het zelfbeschikkingsrecht van Aruba.
De bonden stellen dat de financiële discipline van Aruba onder lokaal beheer moet blijven. Figaroa trok de vraag of het feit dat Nederland de rente op leningen koppelt aan de eis van een Rijkswet, wel gebaseerd is op een “consensus” vanuit vrije wil of dat het een dwangmaatregel is. Zij merkten op dat het Statuut stelt dat financiële zaken van een land geen Koninkrijksaangelegenheid zijn, maar een zaak van het land zelf. Bovendien waarschuwden zij dat politiek verandert, en dat een parlement in Nederland over vijf of tien jaar heel anders over deze zelfde wet kan denken.
Een punt van kritiek is dat de regering van Aruba tot op de dag van vandaag niet heeft voldaan aan haar plicht om het Parlement en het volk naar behoren te informeren over de ingeslagen koers. De regering kiest ervoor om alleen met commerciële groeperingen te overleggen. De bonden benadrukten dat, sinds de adviezen van de Raad van Advies en de Raad van State zijn verschenen, duidelijk is geworden dat de zorgen die de vakbonden vanaf het begin uitten, niet “gek” waren, maar fundamenteel gebaseerd op het besef dat de autonomie van het land in gevaar is.
Hoewel de regering niet het initiatief heeft genomen voor een nationale dialoog, houden de vakbonden de deur open. Zij herhaalden dat zij altijd bereid zijn om aan tafel te zitten, mits de dialoog gebaseerd is op transparantie en volledige informatie. “Dialoog is uiterst belangrijk omdat het een beter draagvlak creëert voor elk besluit,” concludeerden de bonden. Hun doel is dat de bevolking van Aruba in de toekomst een gebalanceerde en weloverwogen beslissing kan nemen, waarbij het financieel toezicht behouden blijft zonder dat dit ten koste gaat van de autonomie van het land.
