BonaireFeatured

Kontròl i Adaptashon na Papiamento di Aruba

James Finies @ Un

Pregunta públiko di James Finies na Gezaghebber di Boneiru, John Soliano: Bo responsabilidat ta ku Den Haag òf ku e derechonan humano di e Pueblo di Boneiru?

James Finies, fundadó di Bonaire Human Rights Organization i lider di Partido Pueblo Progresivo, a manda un karta di obheshon na Gezaghebber di Boneiru, Sr. John Soliano, ekspresando su preokupashon tokante e propuesta di lei Hulandes ku lo duna e gezaghebbernan di Boneiru, Sint Eustatius i Saba e outoridat pa ordená ku kontenido online wòrdu kita si nan ta konsiderá ku e por menasá e òrden públiko. Finies ta argumentá ku dunando un solo funshonario nombrá—ku no a wòrdu skohí demokrátikamente—e tipo di poder aki, sin aprobashon previo di un hues ni intervenshon di hustisia, ta semehante ku e outoridat di un administrador kolonial òf gobernante autoritario, en bes di e tipo di gobernansa ku por spera den un demokrasia basá riba e estado di derecho.

E karta di obheshon di Finies na Gezaghebber Soliano ta sigui su karta anterior di 28 di yüni 2026, dirigí na e Promé Minister di Hulanda, e Minister di Hustisia i Seguridat, Miembronan di Parlamento Hulandes i e Konseho di Derechonan Humano, den kua el a ekspresá su preokupashon serio tokante e ekspanshon di leinan penal Hulandes ku ta kriminalisá glorifikashon di terorismo i ekspreshon públiko na Boneiru.

Saba, ku un poblashon di mas o ménos 2.000 hende, Sint Eustatius ku mas o ménos 3.000, i Boneiru, ku tabatin aproximadamente 10.000 habitante na 2004 i awor mas ku 25.000, semper a keda komunidatnan Karibense pasífiko i hospitalario, sin aktividat terorista di importansia ku por hustifiká restrikshonnan asina amplio. E Raportadó Spesial di Nashonnan Uní riba Kontra-Terorismo i Derechonan Humano a advertí repetidamente ku leinan kontra-terorismo ku ta hopi amplio por reprimí diferensia di opinion, limitá partisipashon síviko, kriminalisá ekspreshon polítiko legítimo, i nunka mester wòrdu usá pa hustifiká mas kòntrol estatal riba debate públiko òf pa debilitá libertatnan fundamental.

Finies ta enfatisá ku e asunto ta bai muchu mas aya di media sosial. E pueblo di Boneiru a mira kon nan eskohonan demokrátiko i desishon kolektivo a wòrdu silensiá, nan derechonan humano a wòrdu negá, i nan isla a wòrdu poní bou di gobernashon eksterno den un status konstitushonal ku nan no a skohe libremente. Te ainda awe, e pueblo di Boneiru ta wòrdu goberná for di Den Haag sin un bos efektivo ni representashon den e desishonnan ku ta forma nan leinan, institushonnan, derechonan i futuro.

Mientrastantu Bonerianonan tin ku soporta e marginalisashon kontynu aki, Finies ta puntra dikon leinan Hulandes impone for di Den Haag ta keda tratá i ta prevalesé pa outoridatnan públiko di Boneiru, miéntras ku derechonan humano internashonal i obligashonnan di tratadonan ku Reino Hulandes tin obligashon pa kumpli kuné no ta ni konsiderá ni respetá.

Pregunta públiko na Gezaghebber Soliano:

“Ken bo ta sirbi? Bo ta prinsipalmente defendé i kumpli ku leinan establese pa polítikonan Hulandes miles di kilometer leu for di Boneiru, òf bo ta defendé mesun fuerte e derechonan demokrátiko i derechonan humano di e pueblo di Boneiru bou di e Karta di Nashonnan Uní, e derecho internashonal i tratadonan internashonal di derechonan humano?”

Finies ta indiká ku asta na Hulanda mes, e lei aki a krea preokupashon konstitushonal. E Komishon Temporal di e Tweede Kamer riba derechonan fundamental i revishon konstitushonal a atvertí ku e lei aki ta afektá libertat di ekspreshon i e derecho pa manifestá, i p’esei ta rekerí protekshonnan legal mas fuerte.

Finies ta enfatisá ku Artíkulonan 19 i 25 di e International Covenant on Civil and Political Rights (ICCPR), huntu ku Artíkulonan 19 i 21 di e Universal Declaration of Human Rights (UDHR), ta protehá libertat di ekspreshon i e derecho pa partisipá den asuntunan públiko. Kualke restrikshon mester ta legal, nesesario, proporshonal i konforme ku e normanan internashonal di derechonan humano.

Respet pa e estado di derecho ta eksigí mas ku simplemente implementá leinan impone pa polítikonan Hulandes na Den Haag. E ta eksigí mesun respet pa e boluntat demokrátiko di e pueblo Boneriano, nan derecho pa partisipá den gobernashon, i e obligashonnan superior ku ta resultá for di derecho internashonal i tratadonan di derechonan humano ku Reino Hulandes ta obligá na sigui.

Related posts

Iniciativa di ley pa cambia kiesverordering no ta conta pa eleccion 2024

EA News Author

Ex minister Otmar Oduber: RAFT ta un “Fait Accompli” cu mester deal cune y saca e miho for di dje

EA News Author

No mester tin miedo cu e bon maneho financiero Aruba por carga e porcentahe cu Hulanda lo duna sin ningun problema

EA News Author

Leave a Comment

Whatsapp Message