De toegang tot een eigen en betaalbare woning op Aruba wordt een steeds structurelere en moeilijkere uitdaging om te overwinnen, vooral voor de lokale bevolking die op zoek is naar hun eerste huis. Wat voorheen een haalbaar doel was, is vandaag de dag een optelsom van inflatoire bouwkosten, grondschaarste en een gebrek aan betere financiële educatie. Volgens Alex Cybul, vastgoedeigenaar in de vakantieverhuursector (Vacation Rentals), ligt de oplossing niet in het kopiëren van buitenlandse modellen, maar in het begrijpen van de unieke realiteit van het eiland en het luisteren naar lokale experts.
In een diepgaande analyse van de huidige huisvestingssituatie onderscheidde Cybul de belangrijkste knelpunten op de lokale markt, waarbij hij tevens enkele hardnekkige mythen ontkrachtte.
Twee decennia zonder grote sociale woningbouwprojecten
Eén van de pijlers van het probleem is het gebrek aan nieuwe sociale woningbouw. Aruba kampt met vergrijzing en een stagnatie op dit gebied. De laatste grootschalige projecten die op het eiland zijn gerealiseerd, zoals de wijken in Bushiri, zijn al bijna 20 jaar oud.
Om deze druk te verlagen is er grond nodig, maar de geografische en administratieve realiteit begint haar grenzen te stellen: er is simpelweg niet genoeg grond beschikbaar om te voldoen aan de behoeften van een bevolking die jaar na jaar blijft groeien.
Kosten van materiaal en arbeid verdrievoudigd
Voor degenen die wel een stuk grond hebben of zelf proberen te bouwen, is de bouwmarkt een zware klap voor de portemonnee geworden. Volgens Cybul zijn de kosten van basismaterialen in zeer korte tijd drastisch gestegen, wat een directe impact heeft op het uiteindelijke budget.
“Een badkamermeubel (vanity) dat voorheen 350 Florin kostte, vind je nu niet meer voor minder dan 1200 Florin. De prijs van een toilet is ook verdubbeld of verdrievoudigd, van gemiddeld 150 tot 200 Florin naar meer dan 600 tot 700 Florin,” illustreerde Cybul.
Daarnaast hebben ook de arbeidskosten in de bouwsector een aanzienlijke stijging doorgemaakt, waardoor de kosten per vierkante meter bouw onbetaalbaar zijn geworden voor een standaard salaris.
De mythe van ‘Vacation Rentals’ versus de woning voor de lokale bevolking
Vaak krijgen de zogenaamde Vacation Rentals of grote condominiumcomplexen (zoals Azure, Oceania, en andere) de schuld als de hoofdoorzaak van het tekort aan huizen voor de lokale bevolking. Cybul legt echter uit dat dit een misvatting over de markt is.
Deze projecten opereren in een veel hogere prijsklasse, vaak boven de 1 miljoen Florin, met een luxeniveau dat bestemd is voor een internationale markt. Dit staat volledig los van het segment van een lokale bewoner die een eerste huis zoekt en structureel een budget heeft tussen de 250 duizend en 350 duizend Florin.
Het echte gevaar, en waar de focus van regelgeving volgens de expert zou moeten liggen, is het voorkomen dat investeerders normale woonwijken betreden en huizen opkopen die eigenlijk bedoeld zijn voor de lokale bevolking om in te wonen.
Financiële educatie: De eerste stap bij het aanvragen van een lening
Een gebrek aan financiële educatie blijft een van de grootste obstakels voordat iemand überhaupt de deur van een bank platloopt. Vaak geven klanten prioriteit aan andere soorten uitgaven vóór hun huis, een gewoonte die hun leencapaciteit en kredietwaardigheid beperkt zodra de bank hun profiel evalueert.
Er moet een structurele begeleiding komen voor lokale kopers, waarin hen de ideale stappen worden geleerd om hun financiën te beheren en hoe zij zich juridisch en financieel kunnen voorbereiden voordat zij een hypotheek aanvragen.
Tot slot doet Cybul een oproep aan de besluitvorming op het gebied van regelgeving. Hij gaf aan dat bij het ontwerpen van beleid of wetten voor deze industrie, men aan tafel moet gaan zitten met de lokale experts die dagelijks in deze sector op Aruba werkzaam zijn.
Aruba heeft zijn eigen micro-economie en zijn eigen structurele realiteit. Hierdoor kunnen formules of beslissingen die zijn ontworpen voor steden als Amsterdam of New York niet klakkeloos worden toegepast op het eiland. Effectieve oplossingen moeten voortkomen uit lokale ervaring.
